شوک و سنکوپ

[sinaweb]

[ATTACH=CONFIG]768[/ATTACH]

 

شوک حالتى است که در آن ??عاليت*هاى حياتى بدن در نتيجه عوامل مختل?? کاهش مى*يابند. شايع*ترين علت بروز شوک، کاهش حجم خون به دليل خونريزي، اسهال و است??راغ شديد است. دستگاه گردش خون وظي??ه رساندن اکسيژن و موادغذايى به سلول*ها و د??ع مواد زايد را عهده*دار است. اختلال در اين وظي??ه به اختلال در ??عاليت*هاى حياتى بدن منجر مى*شود. شوک در بچه*هاى کم سن و سال،* ا??راد سالمند، ا??راد حساس و مضطرب و ا??راد مبتلا به بيمارى*هاى مزمن شايعتر است. انواع مهم شوک عبارتند از:

شوک ناشى از کاهش حجم خون (از دست ر??تن مقادير زياد خون)

شوک قلبى (نارسا بودن عمل قلب)

شوک ع??ونى (در اثر ع??ونت شديد)

شوک تن??سى (??لج عضلات تن??سى و ...)

شوک روحى روانى (حمله غشي)

شوک عصبى (به دليل درد شديد)

شوک در اثر حساسيت* (آلرژي)

علائم و نشانه*هاى عمومى شوک عبارتند از:

رنگ پريدگي، کبودى و سردى پوست، عرق ??راوان، تندى تن??س همراه با تلاش زياد، تارى چشم*ها، گشادى مردمک چشم*ها، احساس تشنگي، تهوع و است??راغ، بى*قرارى و هيجان، نبض تند و ضعي?? (نخى شکل)، ا??ت ??شار خون، احساس خ??قان و چنگ زدن به يقه، از دست ر??تن هوشياري، بى*حالى و گود ر??تن چشم*ها، کاهش د??ع ادرار.

شوک ناشى از کاهش حجم خون:

اين شوک غالبا به دنبال خونريزى (خارجى يا داخلي) و يا خارج شدن مقادير زياد مايع از بدن (سوختگي، اسهال و است??راغ) ايجاد مى*شود. علت اين شوک ناکا??ى بودن حجم خون در داخل عروق است.

شوک قلبي:

اين شوک به دليل اختلال در عضله قلب ثانوى به سکته قلبى يا بيمارى*هاى عضله قلب و يا بيمارى*هاى دريچه قلب ايجاد مى*شود. سکته قلبى شايع*ترين علت شوک قلبى است.

شوک ع??وني :

اين شوک به دنبال ورود ميکروب*هاى جدى به داخل خون و آزاد شدن سموم آنها ايجاد مى*شود.

شوک تن??سي :

اين شوک در نتيجه انسداد راه*هاى هوايى ثانويه به جسم خارجى يا برخى بيمارى*ها و يا زخم مکنده در ق??سه سينه و ??لج عضلات تن??سى و ... ايجاد مى*شود.

شوک عصبي :

در نتيجه وارد شدن صدمه به نخاع (مرکز تنظيم کننده قطر عروق)، درد و هيجان شديد، ??رد دچار گشادى عروق خونى و شوک مى*شود.

شوک حساسيتي :

اين نوع شوک در اثر تماس با مواد حساسيت*زا ايجاد مى*شود. علائم و نشانه**هاى آن عبارتند از: برا??روختگي، خارش و سوزش پوست خصوصا صورت، گر??تگى گلو، کهير عمومى بدن، تورم صورت و لب*ها، تنگى ن??س و خس*خس سينه، ا??ت ??شار خون، رنگ پريدگي، سياهى ر??تن چشم*ها و حالت بيهوشي.

نخستين اقدام*هاى ضروري

-مصدوم را در وضعيت استراحت قرار دهيد و از جابه*جايى غيرضرورى او خوددارى کنيد.

-راه هوايى مصدوم را باز نموده و اجسام خارجى را از دهان او خارج کنيد.

-علل شوک را شناسايى کرده و برطر?? نماييد.

-اکسيژن 4 تا 6 ليتر در دقيقه داده شود.

-در صورت نياز تن??س مصنوعى و ماساژ قلبى داده شود.

-لباس*هاى تنگ مصدوم را آزاد کنيد.

-زير پاهاى مصدوم متکا قرار دهيد تا بالاتر از سطح قلب قرار گيرند. (به شرطى که شکستگى و آسيب* پاها وجود نداشته باشد)

-علائم حياتى (نبض، ??شار خون، تن??س و درجه حرارت) را در بدو مواجه با مصدوم ثبت کرده و به صورت دوره*اى هر 5 دقيقه تکرار کنيد.

-مصدوم را گرم نگهداريد.

-شکستگى*ها را ثابت کنيد و در صورت درد شديد، مسکن تجويز نماييد.

-از راه خوراکى به مصدومين چيزى داده نشود، مى*توانيد با پارچه خيس* دهان آنان را مرطوب کنيد.

-در شکستگى جمجمه، سر مصدوم را بالاتر از سطح زمين قرار دهيد تا آسيب کمترى به مغز وارد شود.

-نواحى خونريزى دهنده را با ??شار و قرار دادن گاز استريل مهار کنيد.

-در شوک قلبى بيمار را در وضعيت نشسته قرار دهيد.

-در شوک حساسيتي، از داروهاى ضد حساسيتى مثل آدرنالين و ضد هيستامين است??اده شود.

-از ورود مواد است??راغى به درون مجارى تن??سى جلوگيرى کنيد.

-مصدومين را سريعا به مراکز درمانى انتقال دهيد.

سنکوپ

سنکوپ (غش) يک حالت نيمه* بيهوشى و ملايم*تر از شوک است. در اين حالت ??رد دچار بى*خبرى کوتاه مدت از اطرا?? خود مى*شود. علت آن نرسيدن خون کا??ى درکوتاه مدت به مغز است.در حالت سنکوپ دستگاه*هاى قلب و ريه ??عال هستند. از علل آن مى*توان شوک هيجانى (ديدن مناظر وحشتناک، شنيدن اخبار ناگوار، ايستادن طولانى همراه با ازدحام جمعيت و خستگى شديد، گرما و ??قدان هواى تازه و ...)علائم و نشانه*هاى آن عبارتند از: رنگ پريدگى و سردى و تعريق ??راوان پوست، نبض ضعي??، تن??س سطحى و تند و گشادى مردمک چشم*ها.

نخستين اقدام*هاى ضروري

-مصدوم را به پشت بخوابانيد و استراحت کامل بدهيد.

-لباس*هاى تنگ او را آزاد کنيد.

-اکسيژن کا??ى در صورت دسترسى بدهيد.

-پاهاى او را بالا ببريد.

-در صورت نياز تن??س مصنوعى و ماساژ قلب داده شود.

-از نظر احتمال ايجاد آسيب به دليل سقوط بررسى لازم به عمل آيد.

 

منبع:سایت راسخون